Format Hard Disk with ext3

ដោយសារខ្ញុំបានប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធប្រត្តិប័ត្រការ Windows ជាយូលង់ណាស់មកហើយនោះ partitions នៃ hard disks ភាគច្រើនជា ntfs។ ថ្ងៃនេះខ្ញុំចង់បំលែង ntfs partition មួយមកជាលីណាក់ ext3 partition វិញដោយសារ hard drive ក្នុងលីណាក់ស្ទើពេញហើយ។​ តើយើង format partition ជាមួយលីណាក់ដោយរបៀបណា? គិតៗទៅ ខ្ញុំមិនដែលបានធ្វើពីមុនទេ។

ដំបូងខ្ញុំខំរកកម្មវិធី ដែលមកជាមួយ ខេឌីអ៊ី (KDE) តែរកមិនឃើញមានអាណាមួយសំរាប់ហ្វមមាត (format) សោះ។​ ប្រហែលជាមាន​ tools ឬកម្មវិធីខ្លះដែលអាចហ្វមមាត ដើរលើខេឌីអ៊ី ហើយខ្ញុំមិនបានបញ្ចូលវា ដូច្នេះបើលោកអ្នកដឹងឈ្មោះកម្មវិធីទាំងនោះ សូមមេត្តាប្រាប់ផង។ យ៉ាងណាមិញ​ ខ្ញុំបាន​សំរេចចិត្តប្រើ command-line ដើម្បីហ្វមមាតវា។​ ខ្ញុំស្ទើភ្លេចប្រាប់ថា ក្នុងប្រព័ន្ធលីណាក់ វាមានប្រភេទ partitions ជាច្រើន ដូចជា៖ Reiserfs (the default one that SuSE 10.1 uses), ext3, zfx,… ។ល។ ខ្ញុំជ្រើសយក​ ext3 ក្រោយពីបានធ្វើការស្រាវជ្រាវបន្តេចបន្ទួច ហើយចំពោះភាពខុសគ្នានៃប្រភេទ partitions ទាំងនោះ ខ្ញុំពុំអាចដឹងច្បាស់ទេ។

អូខេ ដោយពុំចាំបាច់និយាយច្រើនពេក នេះគឺរបៀបដែលខ្ញុំបានប្រើ៖

ប្រសិនបើផាទីសឹន (partition) ដែលអ្នកចង់ហ្វមមាតបានត្រូវ mount រួចហើយ យើងត្រូវ unmount វាជាមុន៖

$ su
Password:[វាយពាក្យសម្ងាត់របស់ឫស]
# umount /dev/hdc3

(ខ្ញុំយក /dev/hdc3​​ ជាឧទាហរណ៍ ចំពោះផាទីសឹនរបស់អ្នកអាចមានឈ្មោះផ្សេង)

បន្ទាប់ យើងអាចហ្វមមាតវាជា​ ប្រភេទ EXT3៖

# mkfs.ext3 /dev/hdc3 (ចាំអោយវាធ្វើការបានចប់សព្វគ្រប់ហើយ)

មុននឹងយើងអាចប្រើ ផាទីសិនថ្មីនេះបាន យើងត្រូវ mount វាសិន។ ប៉ុន្តែយើងត្រូវមាន កន្លែងសំរាប់ mount គឺយើងបង្កើត directory ថ្មី ឧទាហរណ៍​ storage:

# mkdir /storage
# mount /dev/hdc3 /storage

នេះគឺទីបញ្ចប់។​ លោកអ្នកអាចសាកល្បងចំលងឯកសារដាក់ ផាទីសិនថ្មីនេះមើល តើវាមានដំណើរការត្រឹមត្រូវឬអត់?

ឯការសារបានដកស្រង់ផ្នែកខ្លះៗពី ទីនេះ

ការបង្កើត zip file ជាមួយលីណាក់/យូនិច

តាំងពីបានប្រើលីណាក់មក ខ្ញុំពុំសូវដែលបានបង្រួមឯកសារជាមួយ zipទេ ភាកច្រើនខ្ញុំបង្កើត gzip។​​ ហេតុអ្វី? គិតថា gzip វាស្រួលបង្កើតជាងនិងដោយសារតំរួវការនៅសាលាផងនោះ។ ប៉ុន្តែយើងក៏មិនអាចជៀសវាង មិនប្រើ zip​សោះដែរ។ ឧទាហរណ៍ ថ្ងៃនេះ មិត្តរបស់ខ្ញុំម្នាក់សួរខ្ញុំពីរបៀបបង្រួមឯកសារទៅជា zip ខ្ញុំស្រាប់តែស្រឡាំងកាំងតែម្តង។ ខ្ញុំសាកធ្វើដូចនេះ៖

  • $ ls
    dir1
  • $ zip file1.zip dir1
    adding: dir1/ (stored 0%)

មើលទៅហាក់ដូចជាដំណើរការ តែតាមពិត ឯកសារដែលនៅក្នុង dir1 អត់បានបញ្ចូលក្នុង file1.zip ទេ។ ដូចស័ព្ទដង អោយតែមានការងើងឆ្ងល់អ្វីមួយនោះ ខ្ញុំតែងតែសាកស្វែងរកជាមួយគូកឹល។ នេះគឺជាការបញ្ជាសំរាប់បង្រួម​ឯកសារដែលត្រឹមត្រូវ៖

  • $ zip -r file1.zip dir1
    adding: dir1/ (stored 0%)
    adding: dir1/myimage.jpg (stored 0%)


ប្រភពដើម

លេងឌីវីឌីជាមួយស៊ូសេ១០.១

អត្ថបទខ្លីនេះនិយាយ៽អំពី ការចាក់លេងឌីវីឌីដែលមាន encryption ដាក់បង្កប់ក្នុងឌីវីឌីដើម្បីការពារយើងកុំអោយលួចចំលងទុក។ ចំពោះឌីវីឌីភាកច្រើននៅស្រុកខ្មែរ ទាំងឌីវីឌីដើមដូចជាឌីវីឌីខារ៉ាអូខេហាក់បីដូចជាពុំមាន encryption ទេ។
ប៉ុន្តែបើលោកអ្នកទិញឌីវីឌីរឿងអាគាំងដើមវិញ ៩៩%ពិតជាមានបង្កប់ encryption ជាមិនខាន។ ឧទាហរណ៍ថ្ងៃនេះខ្ញុំបានខ្ចីរឿងគំនូជីវចលជប៉ុនពីមិត្តម្នាក់មានចំនងជើង ខ្មោចក្នុងសំបកសែល (Ghost in the Shell)
ហើយបានសាកចាក់ជាមួយកាហ្វេន​ (Kaffeine)​លើលីណាក់ស៊ូសសេ១០.១ ប៉ុន្តែជាការសោកស្តាយ វាពុំអាចចាក់បានឡើយ។

ក្រោយពីបានរុករកចំលើយជាមួយគូកឹលមក ទើបដឹងថាបញ្ហាដើមគឺមកពី ស៊ូសេអត់មាន libdvdcss ដែលជាបណ្ណាល័យចាំបាច់សំរាប់ ពន្លា encryption វិញ។

ដូច្នេះបើយើងចង់លេង ឌីវីឌីទាំងនោះបាន យើងត្រូវបញ្ចុល libdvdcss ដែលអាចទាញយកបានពី
http://download.videolan.org/pub/libdvdcss/1.2.9/rpm/libdvdcss2-1.2.9-1.i386.rpm។ អាចបញ្ចូលជាមួយនឹងការបញ្ជានេះ៾៖

$su

password [enter root password]

$rpm -ivh libdvdcss2-1.9-i386.rpm

សូមសាកល្បងចាក់ឌីវីឌីម្តងទៀតមើល តើលោកអ្នកមានបញ្ហាទៀតទេ?

Playback DVD on SuSE 10.1

In general, almost all DVDs you purchase or rent from the store have encryption embedded them to protect you from copying them. It sounds like a good idea to prevent the piracy. To play back those DVDs, we need the player that could decrypt the encryption back. It’s not problem to play them on Windows operating system, but it is with most Linux operating system such as SuSE 10.1, Debian, etc.

However, we can install the missing bit to enable DVD (with encryption) playback on Linux. Assume you have some media playback such as Totem or Kaffeine (my favorite one), you need to install libdvdcss2, which you can find at:
http://download.videolan.org/pub/libdvdcss/1.2.9/rpm/libdvdcss2-1.2.9-1.i386.rpm. Just download and install it, then try to play the DVD again.

Kernel upgrading breaks my SuSE box

The other day, my SuSE 10.1 notifies that there were updates available including bug fixes and new kernel. I thought it might be convenient if I just click on select all, and update button. So, I did that and went out to school. When I came back home, the update was nicely done. There was no indication to ask me to restart the computer (as most other OSes do), but I thought it’d be good restart it anyway.

Guess what? KDE couldn’t started anymore because the X-server failed to run. I tried to manually run ‘startx’, but it still failed. That time, I was also busy doing an assignment, therefore did not have free time to investigate what went wrong.

Life was not very enjoyable when you have a Linux box turned off in front of you. For the past few days, I had to force myself running Windows XP temporarily. Anyway, I later on found out from the error message that problem was caused by the Nvidia driver.

Well, I’ve learned that, every time the new kernel’s updated, we need to also reinstall the graphic driver. Here is the link to how install Nvidia driver for SuSE:

Nvidia Installer HOWTO for SUSE LINUX users

With the help from the above links, I fixed my Linux box with just 3 commands:

  1. sh NVIDIA-Linux-x86-1.0-8774-pkg1.run -q
  2. sax2 -r -m 0=nvidia
  3. startx

You don’t feel any better than to have your favorite OS running again! :)

Firefox 2.0 rpm សំរាប់ស៊ូសេ១០.១

ទោះបីជាFirefox 2.0បានបញ្ចេញប៉ុន្មានថ្ងៃមកហើយក៏ដោយ មិនមានអ្នកណាធ្វើកញ្ចប់ RPM​ សំរាប់ស៊ូសេលីណាក់ទេ។
ថ្ងៃនេះសំណាងល្អ ខ្ញុំបានទៅលេងទំព័រវ៉ិបនេះដែលនិយាយពីលីណាក់និងអូផិនសស់ ក៏ប្រទះឃើញដំណឹងទាក់ទងនឹង កញ្ចប់RPM
នៃFirefox 2.0សំរាប់ស៊ូសេ។

បើកុំព្យួទ័ររបស់អ្នកដើស៊ូសេលីណាក់ ហើយចង់បានFirefox 2.0 ដែរនោះ អ្នកអាចទៅទាញយកវាបានពី៖
SUSE 10.1 (i586) (១) | SLED 10 (i586) (២)

Firefox 2.0​ក៏ត្រូវការ dependencies ពីរដែរ៾​៖​​ mozilla-nss និង mozilla-nsrp៼។ អ្នកអាចទាញយកពួកវាពីរបណ្តាញខាងលើ។

ខ្ញុំទើបតែបានupdateរបស់ខ្ញុំថ្មីៗនេះ ហើយមានការពេញចិត្តជាមួយកំណែប្រែ២​ នេះយ៉ាងខ្លាំង។ ខាងក្រោមនេះជារូប screenshot
Firefox 2.0 ដើរលើស៊ូសេ១០.១៖

(១)៾៾៾ បណ្តាញសំរាប់ Open SuSE
(២)​ បណ្តាញសំរាប់ SuSE Linux Enterprise Desktop (paid version)

ប្រភពព៍តមាន៾៖ Linux and Open Source Blog

Disable sshd in SuSE 10.1

With the latest release of Open SuSE, version 10.1 at the time of writing, the ssh daemon (sshd) is turned on by default. Some sources on the web suggested that it doesn’t do any harms to have it on since it won’t be able to access from outside your LAN if the firewall is turned on. However, I think if you don’t need to use it, there is no point to leave it on.

Here is how you can disable the sshd:

Go to Yast2 -> System -> System Services (Runlevel) and just disable the sshd.